والکر راث، استاد علوم کامپیوتر دانشگاه آزاد برلین، در حالِ کار بر روی پروژهای به نام ادلیکس (AdLeaks) است که هدف آن ایجاد سیستمی است که به افراد امکان آن را میدهد که از طریق اینترنت دادهها را ارسال کنند اما خود دیده نشوند.
به گزارش شبکه خبری دولت الکترونیک, سیستم ادلیکس که هماکنون مراحل آزمایش و بررسی را میگذراند، بخشی از پروژۀ EU CONFINE است. نخستین نسخۀ برای دانلود در دسترس است. برای مثال، انتقال داده بدون آنکه ارسالکنندۀ آن دیده شود برای افشاگران بسیار مهم است. اینها افرادی هستند که اطلاعات داخلی سازمان خود را در اختیار دارند و در مورد فساد شرکت یا مقامات رسمی به عموم اطلاعرسانی میکنند.
مارک کلوین یک نمونه از این افراد است و اخیراً نیز ادوارد اسنودن این موضوع را افشا کرد که مؤسسۀ امنیت ملی ایالات متحده (NSA) اطلاعات ارسالی از طریق اینترنت را تحت نظارت دارد.
بحث اخیر به شدت مبتنی بر برنامۀ PRISM است که اخیراً به عموم معرفی شده است. این برنامه به NSA اجازه میدهد که به دادههای ذخیرشدۀ کاربران توسط گوگل، اپل، مایکروسافت، و شرکتهای دیگر دست یابد. چیزی که اغلب فراموش میشود این است که NSA از طریق ارتباطات مبتنی بر فیبرهای نوری نیز مستقیماً به دادهها دسترسی دارد و بخش بزرگی از ارتباطات از همین طریق انجام میگیرد. این موضوع شامل محتوای ارتباطی لورفته و نیز دادههای مربوط به تماسهای تلفنی است که نشان میدهد چه کسی با چه کسان دیگری در چه زمانی تماس گرفته است.
پروفسور والکر راث افشاگرانی چون اسنودن را تحسین میکند و معتقد است که همه جرأت آن را ندارند که دست به این گونه اقدامات بزنند زیرا این کارها موجب از دست رفتن شغل و پیگردهای قانونی میشود. وی میگوید حتی افشاگرانی که به طور ناشناس عمل میکنند، با انتقال اطلاعات از طریق اینترنت دست به خطر زدهاند زیرا اطلاعاتی که NSA گردآوری میکند امکان ردگیری تماسها و ارتباطات اینترنتی را به سازمانها میدهد. به گفتۀ پروفسور راث، رمزگذاری چیزی را در این زمینه تغییر نمیدهد و بهتر است از خدماتی استفاده شود که موجب ناشناس ماندن شخص میشود. این گونه خدمات، مانند تور، ارتباطات را از طریق کامپیوترهای مختلف ارسال میکنند و منشأ آنها را پنهان میسازد.
البته معلوم نیست این اقدام به تنهایی برای انتقال اطلاعات مؤسسهای چون NSA کافی باشد. پروفسور راث میگوید: “استفاده از تور ممکن است باعث شود که شخص مظنون به نظر برسد.” شبکۀ تور همچنین تلاش میکند تا ارتباطی با تأخیر اندک را شکل دهد زیرا با تحلیل ترافیک شبکه از طریق شنود میتوان دریافت که کاربران در چه زمانی دادهها را ارسال کردهاند و این دادهها در چه زمانی به مقصد رسیدهاند. با تعدد تکرارها میتوان ارتباطات مربوط به هر فرد را شناسایی کرد. به گفتۀ پروفسور راث، اگر کاربر و سرور هر دو در ایالات متحده باشند، NSA احتمالاً قادر به چنین تحلیل ترافیکی خواهد بود.
همین خطر تحلیل ترافیک دادهها منجر به آن شد که پروفسور راث و گروهی از دانشجویانش به یافتنِ راهی دیگر دست بزنند. آنها با همکاری استاد علوم کامپیوتر، سون دیتریچ از مؤسسۀ فناوری استیونس در نیوجرسی، دست به ساختِ سیستمی زدهاند که حتی در صورتِ نظارت کامل بر اینترنت، امکان انتقال دادههایی را که به راحتی قابل ردگیری نیستند فراهم میآورد.
سیستم ادلیکس ویژگیهای بارز دادههای ارتباطی را از آنها میگیرد. این سیستم از برنامههای کوچکی استفاده میکند که در اکثر وبسایتها برای تعاملی کردن و پویاسازی به کار میروند. این نوع برنامهها که در سایتهای متعارف وجود دارند، در مواقع لزوم پیامهای خالی را به طور خودکار رمزگذاری و به سرور ادلیکس منتقل میکنند. افشاگران میتوانند با استفاده از مرورگری اصلاحشده، پیامهای محرمانه را به جای پیامهای خالی رمزگذاری کنند. مراقبانی که بر اینترنت نظارت میکنند نمیتوانند این دو نوع پیام را از هم تشخیص دهند و به این ترتیب، نظارتکننده نمیتواند معنی دادۀ ارتباطی را درک کند. نرمافزار لازم برای این کار نیز بدون نیاز به دانلود به همین طریق در اختیار کاربران قرار گرفته است.
